Ćelijska radio mreža

Šezdesetih godina širina kanala FM sistema ograničena je na jednom od popularnih frekvencijskih opsega (UHF - Ultra High Frecuency) na 25 MHz, i na taj način se došlo do ideje o celularnoj (ćelijskoj) radio-mreži sa dovoljnim brojem kanala u zadatom opsegu. Drugo značajno tehničko dostignuće ovog perioda jest pronalazak automatskih trunking radio-sistema, u kojima mobilnom radio-primopredajniku nije trajno dodijeljen određeni frekvencijski kanal, već se u momentu poziva automatski bira trenutno slobodan kanal iz skupa dozvoljenih. Dalji razvoj mobilne telefonije obilježile su dvije revolucionarne ideje: celularna struktura mobilne telefonske mreže i uvođenje digitalnog prijenosa. Celularna, tj. ćelijska struktura mobilnih mreža, podrazumijeva dijeljenje teritorije koju mreža pokriva na izvjestan broj manjih dijelova, tzv. ćelija (eng. cell). Termin “ćelija” nastao je asocijacijom na pčelinje saće čije šestouglaste ćelije imaju oblik kakav bi u idealnom teorijskom slučaju trebale imajti i ćelije mobilne mreže koje u potpunosti pokrivaju neki teritorij. U svakoj ćeliji postoji radio-uređaj koji komunicira sa mobilnim telefonima koji se u zadatom trenutku nalaze na teritoriju te ćelije. Taj uređaj se obično naziva bazna stanica (Base Transmitter Station) i ima nekoliko radio-primopredajnika koji istovremeno podržavaju komunikaciju sa desetak do tridesetak mobilnih telefona. Sve bazne stanice povezane su žičnom ili radio-vezom sa telefonskim centralama mobilne mreže, a one sa telefonskim centralama klasične javne telefonske mreže, a preko njih i sa cijelim svijetom. Ćelijska struktura omogućava da se isti frekvencijski kanal istovremeno koristi u više ćelija, pod uvjetom da su one međusobno dovoljno udaljene (da ne bi dva bliska korisnika na istom frekvencijskom kanalu ometali jedan drugog). U susednim ćelijama obavezno se koriste različiti frekvencijski kanali. Na taj način je omogućeno višestruko iskorištavanje frekvencijskih kanala, što je od presudnog značaja da broj korisnika koje mreža može opslužiti bude dovoljno velik da bi mreža bila komercijalno isplativa. Celularnost mobilne mreže olakšava modifikacije mreže i povečanje kapaciteta mreže u slučaju potrebe (povećanje broja korisnika). Ćelijska struktura nameće i nove tehničke probleme, npr. prelazak mobilnog telefona iz ćelije u ćeliju tokom razgovora mora biti popraćen komandnom procedurom u mreži, koja taj prelazak mora učiniti neosijetnim za korisnika (tzv. Handover). Prvi celularni sistem ušao je u komercijalnu upotrebu 1983. godine u Chicagu.